
Bạn biết từ, biết cả thì, nhưng khi phải tự đặt một câu tiếng Anh thì lại lúng túng: từ nào đứng trước, có cần "is" không, trạng từ đặt ở đâu. Đó là chuyện rất bình thường với người Việt, vì trật tự câu tiếng Việt khác tiếng Anh ở nhiều chỗ nhỏ.
Bài này đi từ khung câu cơ bản nhất, qua cách đặt câu phủ định, câu hỏi, câu ghép, đến 10 lỗi người Việt hay mắc. Cuối bài có cách luyện đặt câu mỗi ngày và bài tập kèm đáp án.
Gần như mọi câu tiếng Anh hoàn chỉnh đều có ít nhất hai phần: chủ ngữ (Subject, S) và động từ (Verb, V). Các phần khác được gắn thêm vào khung này:
Điểm khác lớn nhất với tiếng Việt: tiếng Anh gần như không bỏ chủ ngữ và động từ. Tiếng Việt nói "Đẹp quá!", "Đang mưa", "Cô ấy rất đẹp" mà không cần động từ "là". Tiếng Anh phải nói It's beautiful!, It's raining, She is very beautiful. Ngoại lệ chính là câu mệnh lệnh, như Sit down., nơi chủ ngữ "you" được hiểu ngầm.
Hầu hết câu đơn trong tiếng Anh rơi vào một trong năm khung sau. Nắm được chúng là bạn đặt được phần lớn câu đơn giản.
| Cấu trúc | Ví dụ | Nghĩa |
|---|---|---|
| S + V | The baby is sleeping. | Em bé đang ngủ. |
| S + V + O | I drink coffee every morning. | Sáng nào tôi cũng uống cà phê. |
| S + V + C | This soup tastes good. | Món súp này ngon. |
| S + V + O + O | My mother gave me a watch. | Mẹ tặng tôi một chiếc đồng hồ. |
| S + V + O + C | The news made her happy. | Tin đó làm cô ấy vui. |
Tiếng Việt nói "ngôi nhà lớn", tiếng Anh nói a big house. Khi có nhiều tính từ, thứ tự quen thuộc là: ý kiến, kích cỡ, tuổi, màu sắc, chất liệu. Ví dụ a lovely old wooden table (một chiếc bàn gỗ cũ rất đẹp).
Khi cuối câu có cả nơi chốn và thời gian, thường đặt nơi chốn trước: I met her at the station yesterday. Thời gian cũng có thể đưa lên đầu câu để nhấn mạnh: Yesterday I met her at the station.
Các từ như always, usually, often, sometimes, never đứng trước động từ thường nhưng sau động từ be:
Very bổ nghĩa cho tính từ và trạng từ, không bổ nghĩa trực tiếp cho động từ: nói I like it very much hoặc I really like it, không nói I very like it. Còn enough đứng sau tính từ nhưng trước danh từ: old enough (đủ tuổi), enough money (đủ tiền).
Đây là chỗ khác tiếng Việt nhiều nhất. Tiếng Việt chỉ cần thêm "không" hoặc "có... không". Tiếng Anh cần trợ động từ.
| Loại câu | Có động từ be | Có động từ thường |
|---|---|---|
| Khẳng định | She is busy. | She works here. |
| Phủ định | She isn't busy. | She doesn't work here. |
| Câu hỏi Yes/No | Is she busy? | Does she work here? |
| Câu hỏi Wh- | Why is she busy? | Where does she work? |
Ba điều cần nhớ:
Khi đã chắc câu đơn, bước tiếp theo là nối hai ý thành một câu.
Lỗi rất phổ biến: dịch cặp "tuy... nhưng", "vì... nên" từ tiếng Việt sang. Tiếng Anh chỉ dùng một liên từ: Although it was raining, we went out hoặc It was raining, but we went out, không dùng cả although lẫn but trong cùng một câu. Tương tự với because và so.
| Câu sai | Câu đúng | Vì sao |
|---|---|---|
| She very beautiful. | She is very beautiful. | Thiếu động từ be trước tính từ |
| Is raining. | It is raining. | Thiếu chủ ngữ giả "it" cho thời tiết, thời gian |
| Have a cat in the garden. | There is a cat in the garden. | "Có" chỉ sự tồn tại dùng there is/are |
| He go to work by bus. | He goes to work by bus. | Chủ ngữ ngôi ba số ít thêm -s/-es |
| Yesterday I go to the cinema. | Yesterday I went to the cinema. | Đã có mốc quá khứ thì động từ chia quá khứ |
| I am agree. | I agree. | Agree là động từ, không dùng với be |
| I very like it. | I like it very much. | Very không bổ nghĩa trực tiếp cho động từ |
| a house big | a big house | Tính từ đứng trước danh từ |
| Although it rained, but we went out. | Although it rained, we went out. | Chỉ dùng một liên từ |
| Where you went yesterday? | Where did you go yesterday? | Câu hỏi cần trợ động từ, động từ về nguyên mẫu |
Trong văn nói thân mật, người bản xứ đôi khi hỏi You like coffee? chỉ bằng ngữ điệu lên giọng. Nhưng khi viết hoặc khi mới học, nên luôn dùng dạng đầy đủ Do you like coffee?
Bắt đầu bằng câu ngắn nhất có thể, rồi thêm từng phần. Cách này giúp bạn quen vị trí của từng thành phần.
Lấy một câu đúng làm khuôn, giữ cấu trúc, đổi từng phần. Ví dụ từ khuôn I usually ___ before ___.:
Chọn 5 câu tiếng Anh đúng, ví dụ câu phụ đề trong một video bạn thích. Dịch sang tiếng Việt và cất bản gốc đi. Hôm sau, nhìn bản tiếng Việt để dịch lại sang tiếng Anh, rồi so với bản gốc. Chỗ khác nhau chính là chỗ bạn cần học.
Nghe chép (dictation) buộc bạn chú ý từng từ nhỏ hay bị bỏ qua như a, the, -s, -ed. Nói đuổi (shadowing) giúp khung câu đúng đi vào phản xạ, để khi nói bạn không phải "dịch trong đầu".
Mỗi tối viết 3 câu về ngày của bạn: một câu đơn, một câu có because hoặc so, một câu hỏi. Ngắn, nhưng làm đều trong vài tuần sẽ thấy khác biệt.
Đáp án phần A:
Đáp án phần B:
Cách nhanh nhất để có "cảm giác câu" là nghe và nhắc lại thật nhiều câu đúng. Corodomo là nền tảng học ngoại ngữ qua video, có tiếng Anh cùng 5 ngôn ngữ khác, với hơn 5.000 video chọn lọc trên web và app iOS, Android. Mỗi câu thoại trong video là một câu mẫu để bạn học cách đặt câu.
Gói Free cho xem gần như toàn bộ kho video, không giới hạn số video mỗi ngày. Bạn được tra từ, dịch và hỏi CoroAI trong hạn mức AI, và thêm 1 video của riêng mình. Các gói Plus và Pro mở thêm tính năng, xem ở trang bảng giá.
Cách bắt đầu: vào trang học tiếng Anh hoặc thử luyện nói đuổi ở trang Shadowing. Chọn một video ngắn trong kho video tiếng Anh, chép lại 5 câu bạn thích và dùng chúng làm khuôn để luyện thay thế như ở trên.
Là S + V + O: chủ ngữ, động từ, tân ngữ, như I drink coffee. Từ khung này bạn thêm trạng ngữ hoặc nối thêm mệnh đề để có câu dài hơn.
Bắt đầu bằng câu ngắn, kiểm tra hai điều: câu có chủ ngữ và động từ chưa, động từ đã chia đúng chưa. Sau đó học thuộc vài câu mẫu cho mỗi cấu trúc và thay từ để tạo câu mới.
Kết hợp đầu vào và đầu ra: nghe chép hoặc nói đuổi vài câu mẫu, rồi tự viết 3 câu về chính bạn bằng các cấu trúc vừa gặp. Làm 15–20 phút mỗi ngày đều đặn tốt hơn học dồn.
Được, miễn là câu có đủ hai mệnh đề: Because I was tired, I went to bed early. Câu chỉ có Because I was tired. đứng một mình là câu chưa hoàn chỉnh trong văn viết, trừ khi nó trả lời trực tiếp câu hỏi Why? trong hội thoại.
Tiếng Anh cần động từ trong mọi câu. Trước tính từ phải có động từ nối như be: She is very beautiful.
Cách đặt câu trong tiếng Anh xoay quanh một khung chắc chắn: chủ ngữ, động từ, rồi đến tân ngữ, bổ ngữ, trạng ngữ. Khi đã quen năm cấu trúc cơ bản, cách dùng trợ động từ cho câu phủ định và câu hỏi, và tránh được các lỗi dịch từ tiếng Việt, bạn sẽ đặt câu nhanh và chắc hơn nhiều.
Phần còn lại là luyện: mở rộng câu lõi, thay thế trong câu mẫu, dịch ngược, nghe chép, nói đuổi. Mỗi ngày một ít, câu đúng sẽ dần trở thành phản xạ.
Bài liên quan: